logo Gemeente Tilburg Gemeente Tilburg

“Door een praatje voel ik me welkom”

Alex (hij/hem, 31) is geboren met de spierziekte AMC. Volgens de dokters zou hij niet ouder worden dan één jaar. Gelukkig kwam die voorspelling niet uit. Sinds 2024 woont hij zelfstandig in Tilburg. Alex voelt zich hier welkom, maar merkt ook dat hij anders behandeld wordt omdat hij in een rolstoel zit. In zijn verhaal vertelt Alex wat voor obstakels hij in het dagelijks leven tegenkomt. En wat anderen kunnen doen om die ongelijke behandeling tegen te gaan. Doorbreek discriminatie: dat doen we voor elkaar.

Bewustwording

Dat Alex in een rolstoel zit, houdt hem niet tegen. "Ik werk twee dagen per week als vrijwilliger om computers te repareren. Daarnaast zet ik me als vrijwilliger in bij Toegankelijk Tilburg en geef ik voorlichtingen bij scholen om over mijn handicap te vertellen, bijvoorbeeld op Tilburg University via het studenteninitiatief Hobbee.”

Alex zet zich dus veel in om meer kennis, bewustwording en begrip te krijgen voor mensen met een lichamelijke beperking. En dat is hard nodig ook, want Alex wordt nog vaak ongelijk behandeld.

Genegeerd

“Laatst had ik een nieuwe koelkast besteld. Toen die thuis werd afgeleverd en geïnstalleerd was mijn huishoudhulp er ook. En je merkt meteen: die installateurs gaan tegen haar praten over die koelkast, en niet tegen mij. Ik word gewoon genegeerd. Ze denken dat ik niet kan praten, of dat ik niet de baas ben in mijn eigen huis.”

“Een ander voorbeeld: als ik met een vriend ergens naartoe ging, dachten mensen altijd dat hij mijn begeleider was. Alsof ik niks te zeggen zou hebben. En ook dan wordt er weer over mij heen gepraat, in plaats van met mij gepraat.”

Discriminerend ontwerp

De discriminatie die Alex in het dagelijks leven tegenkomt zit niet alleen in hoe andere mensen met hem omgaan. Het zit ook in het ontwerp van gebouwen en ruimtes. “Neem bijvoorbeeld een bioscoopzaal. We wilden graag met vrienden samen naar de film. Leuk, een gezellig avondje uit. Maar er is weinig gezelligs aan als ik apart op een verhoogd platform voor mensen met een handicap wordt gezet. Zo kunnen we niet eens naast elkaar zitten!”

“Toen ben ik direct vertrokken. Gelukkig was het personeel in de bioscoop erg aardig en begripvol. Ik snap natuurlijk ook wel dat zij er niks aan kunnen doen. Dat is nou eenmaal het ontwerp van de bioscoopzaal. Maar ontwerpers moeten echt beter rekening houden met mensen in een rolstoel.”

Gelukkig zijn er steeds meer plekken waar in het ontwerp wél wordt nagedacht over mensen met een beperking. Alex is bijvoorbeeld blij met de liften bij het Pieter Vreedeplein. “Maar ook daar kunnen er nog dingen beter. Want als de lift kapot is, houdt het voor mij op. Als de roltrap kapot is, kunnen de meeste mensen nog steeds naar boven en beneden lopen. Mensen in een rolstoel hebben die optie niet.”

Hulp én een praatje

“Als iets mij niet lukt in een rolstoel, zijn er meestal twee soorten omstanders. Ten eerste zijn er mensen die mij gewoon negeren. Dat is heel vervelend, want dat geeft mij het gevoel dat ik niks te zoeken heb in de maatschappij. Alsof ik er niet bij hoor. Ten tweede zijn er mensen die mij wel helpen, maar dan ook heel snel weer doorgaan. Zij klappen bijvoorbeeld het plankje uit wanneer ik in de bus wil stappen, of houden een deur voor me open. Dat is heel aardig, maar daar houdt het mee op. Ze maken geen praatje ofzo. Misschien zijn ze verlegen, of hebben ze haast. Maar ik heb ook behoefte aan dat praatje. Dat is een stukje contact en verbinding waardoor ik mij welkom voel. Dat wil toch iedereen?”

Hoe doorbreek je discriminatie?

Als omstander speelt u een belangrijke rol in het tegengaan van discriminatie. U kunt de situatie doorbreken. U steunt dan het slachtoffer. Zo laten we zien dat discriminatie niet normaal is. 

Weten wat u als omstander kunt doen? Bekijk de tips op de pagina Voor elkaar.

Iedereen is mens

Het komt nog te vaak voor dat mensen met een beperking worden genegeerd en gediscrimineerd. Volgens Alex hebben we een andere denkwijze nodig: “We zijn allemaal mensen en we horen er allemaal bij. Ik heb geen werkende benen nodig om erbij te horen. Net als dat ik niet per se werkende ogen of handen nodig heb om erbij te horen. Ik ben gewoon een mens en zo wil ik ook behandeld worden.”

Tenslotte vraagt Alex om inlevingsvermogen en begrip. Van mensen op straat, maar ook van ontwerpers, beleidsmakers en andere beslissers. “Ik weet zeker dat als belangrijke politici in een rolstoel belanden, er dan wél opeens van alles mogelijk is.”

Discriminatie in de gemeente Tilburg

Discriminatie is verboden volgens artikel 1 van de Grondwet, maar komt helaas nog steeds voor. Ook in onze stad en dorpen, zoals het verhaal van Alex laat zien. Wil je meer van dit soort verhalen lezen? Of weten wat jij kan doen om discriminatie te doorbreken? Lees dan meer op de pagina Voor elkaar.